Tóm tắt
- Đảng có kế hoạch sử dụng 1.000 người ảnh hưởng và 5.000 chuyên gia AI vào năm 2030
- Nỗ lực này nhắm đến giới trẻ nhằm đạt được “miễn dịch tư tưởng”
- Hà Nội muốn xây dựng không gian mạng với 80% nội dung tích cực
- Hướng tới việc nhanh chóng loại bỏ những nội dung không phù hợp với định hướng
HÀ NỘI, ngày 8 tháng 5 (Reuters) – Đảng Cộng sản cầm quyền của Việt Nam có kế hoạch cải tổ công tác tuyên truyền bằng cách huy động các influencer trên mạng xã hội và chuyên gia trí tuệ nhân tạo, đồng thời áp dụng các hình thức mới như podcast và nội dung nhắm mục tiêu, theo các tài liệu nội bộ mà Reuters tiếp cận được.
Việc xây dựng một mạng lưới gồm ít nhất 1.000 influencer và 5.000 chuyên gia AI vào năm 2030 để lan truyền nội dung “tích cực” là một trong những biện pháp đang được các cơ quan chức năng của quốc gia Đông Nam Á theo chế độ một đảng này xem xét, theo một bản dự thảo được chuẩn bị vào tháng 4.
Mục tiêu chính của chiến lược này là “tạo ra ‘miễn dịch tư tưởng’ cho toàn xã hội trước các thông tin độc hại, tiêu cực và sai lệch,” tài liệu cho biết.
Tài liệu cũng nhấn mạnh rằng những thay đổi công nghệ nhanh chóng đòi hỏi một cách tiếp cận mới để truyền bá hệ tư tưởng của Đảng tới các thế hệ trẻ.
Truyền thông trong nước đã đề cập đến một số khía cạnh, nhưng Reuters lần đầu tiên đưa tin đầy đủ về toàn bộ chiến lược này, dựa trên bản dự thảo chưa được công bố của ban tuyên giáo của Đảng, cùng với các thông tin bổ sung.
Bộ máy an ninh đang gia tăng quyền lực
Nỗ lực này diễn ra trong bối cảnh bộ máy an ninh của Việt Nam ngày càng gia tăng quyền lực dưới sự lãnh đạo của Tổng Bí thư kiêm Chủ tịch nước Tô Lâm, cựu Bộ trưởng Công an, người đã trở thành lãnh đạo quyền lực nhất của đất nước trong nhiều thập kỷ qua.
Chiến lược này nhằm tiếp tục củng cố sự kiểm soát của Đảng đối với các diễn ngôn công chúng tại Việt Nam, nơi tự do báo chí thường xuyên bị xếp vào nhóm thấp nhất thế giới, và chính quyền kiểm soát các cuộc thảo luận công khai bằng cách định hướng nội dung báo chí và kiểm duyệt mạng xã hội.
Những người đăng tải quan điểm trái chiều có thể bị phạt tiền hoặc bị giam giữ, trong khi một đơn vị quân đội chuyên trách xử lý các thông tin bị cho là độc hại thông qua các bài đăng và bình luận trên mạng.
Bản dự thảo đặt mục tiêu đến cuối thập kỷ này, ít nhất 80% thông tin bằng tiếng Việt trên không gian mạng sẽ mang tính tích cực, đồng thời sử dụng AI để đảm bảo loại bỏ trong vòng 24 giờ ít nhất 90% nội dung vi phạm các quy định của Đảng.
Theo tài liệu, các công cụ AI do các công ty công nghệ Việt Nam phát triển sẽ giúp “định hướng thảo luận xã hội”, trong khi các chính sách sẽ được giải thích một cách đơn giản hơn thông qua các định dạng như podcast, video ngắn và nội dung được thiết kế riêng cho mạng xã hội và từng nhóm đối tượng mục tiêu.
Các influencer bên ngoài và các quan chức được đào tạo kỹ năng số sẽ giúp giao tiếp với giới trẻ và công chúng — những người ngày càng ưa chuộng nội dung trực quan dưới dạng video ngắn, tài liệu cho biết thêm.
Việt Nam là một trong những thị trường lớn nhất toàn cầu của Facebook, trong khi hàng triệu người cũng sử dụng các nền tảng khác như TikTok. Tính đến tháng 10, nước này có 79 triệu tài khoản mạng xã hội đang hoạt động, tương đương gần 80% dân số, theo dữ liệu từ DataReportal.
Truyền thông được yêu cầu sáng tạo hơn
Các chỉ đạo bổ sung của Đảng vào tháng 5 kêu gọi báo chí nhà nước truyền thống phải sáng tạo hơn trong việc đưa tin về hoạt động của các lãnh đạo cấp cao, và lấy influencer làm một ví dụ.
Việc sử dụng influencer cũng đang được xem xét nhằm hỗ trợ đối phó với suy giảm thị trường, theo một đề xuất nội bộ của Bộ Công an vào tháng 3 về cải cách thị trường, mà Reuters đã đưa tin vào tháng trước.
Một số người đã được tuyển chọn. Một influencer chia sẻ với Reuters rằng anh đã từ chối tham gia kế hoạch này để giữ sự độc lập của mình.
Người này cho biết các yêu cầu từ phía Đảng thường bao gồm việc đăng tải nội dung đã được phê duyệt hoặc quảng bá các hoạt động chính thức.
Những người tham gia có thể nhận được các quyền lợi như các chuyến đi được tài trợ, nhưng không có thù lao bằng tiền, theo nguồn tin xin giấu tên vì lo ngại bị ảnh hưởng.
Anh cũng cho biết vào tháng 4, Ban Chấp hành Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản đã mời các influencer Việt Nam tham gia một chuyến đi học tập tại Trung Quốc — đây là chuyến đi mới nhất trong số nhiều chuyến tương tự diễn ra trong những tháng gần đây.
Hà Nội thận trọng với bài hát về Tô Lâm
Tuy nhiên, việc khuyến khích sáng tạo cũng làm tăng rủi ro xuất hiện những nội dung không phù hợp với quan điểm của Đảng.
“My Uncle” (tạm dịch: “Chú tôi”), một bài hát phát hành vào tháng 4 dành tặng ông Tô Lâm, đã ví ông với lãnh tụ quá cố của Việt Nam là Hồ Chí Minh (thường được gọi là “Bác Hồ”). Bài hát này đã gây ra sự lo ngại trong nội bộ Đảng.
“Chú dẫn lối, soi sáng con đường cho đất nước,” ca sĩ Du Thiên hát, trong video có cảnh ông Tô Lâm gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin. Du Thiên hiện có khoảng 850.000 người theo dõi trên Facebook.
Ngay sau đó, truyền thông nhà nước được yêu cầu không đưa tin về những sản phẩm văn hóa “lệch định hướng” có thể làm suy giảm uy tín của các lãnh đạo và hệ tư tưởng cộng sản, theo những người am hiểu vấn đề. Phía Du Thiên không thể liên hệ để đưa ra bình luận.